Di 25ê Îlona 2017an de, gelê Başûrê Kurdistanê, tevî hemû zext û gefan, çû ser sindoqan û daxwaza xwe ya diyarkirina paşeroja xwe bi îradeya xwe ji cîhanê re ragihand. Referandûma serxwebûnê, ku bi rêjeya “Erê” ya %92.73 encam da, ne tenê li Başûrê Kurdistanê, lê di dîroka neteweyî ya gelê Kurd li her çar beşên Kurdistanê de jî wekî xalek girîng cihê xwe girt.
Neh sal di ser referandûmê re derbas bûn. Lêbelê, îradeya ku di 25ê Îlonê de hat nîşandan û dersên ku jê werin girtin îro jî girîng in.
Di wê rojê de, dewleta Iraqê, ligel Tirkiye û Îranê, li şûna ku îradeya demokratîk a gelê Kurd nas bike, serî li gefên leşkerî û aborî da. Rêveberiya Bexdayê, destûra xwe binpê kir, bi hêzên xwe yên leşkerî êrîşî Kurdistanê kir; ew hîn ji Kerkûk û hin deverên Herêma Kurdistanê venekişiyaye, dîsa destûra xwe binpê kir. Hêzên navneteweyî, li şûna ku li pişt mafê çarenûsî yê gelê me bisekinin, careke din berjewendiyên dewletên herêmî dan pêşiyê.
Tiştê ku piştî neh salan li Rojava qewimî di vî warî de hînker e. Di bin şert û mercên ku ji hêla hêzên navneteweyî û herêmî ve hatine afirandin de, Rêveberiya Xweser neçar ma ku paşve gav bavêje; avahiya heyî hate hilweşandin, û pêvajoyek entegrasyonê bi dewleta Sûriyeyê re dest pê kir. Di navbera helwesta ku duh dema ku Başûrê Kurdistanê hate dorpêçkirin û tecrîdkirin de hate girtin û tiştê ku îro li Rojava diqewime de hevpariyek bê înkar heye.
Ev hemû ji gelê Kurd re rastiyek tîne bîra xwe: heya ku Kurd nikaribin yekîtiya xwe ya neteweyî û hêza xwe ya hevpar biafirînin, ew ê di qonaxên krîtîk de bi tenê bimînin.
Ji ber vê yekê, em gavên ku ji bo yekkirina Pêşmergeyan, ku bi salan e wekî du hêzên cuda yên girêdayî KDP û PUK li Başûrê Kurdistanê hene, û wan dikin hêzek leşkerî ya hevbeş a Hikûmeta Herêma Kurdistanê, pir girîng dibînin. Di sala 2017an de, di salvegera yekem a referandûmê de, me diyar kir ku “yekkirina hêzên Pêşmergeyan li ser rêya serxwebûnê” yek ji erkên me yên bingehîn bû. Pêşketina ku îro di vî warî de hatiye çêkirin, dersek girîng e ku ji ezmûnên tal ên berê hatiye girtin. Divê ev pêvajo li ser bingehek neteweyî û sazûmanî were temamkirin, ji berjewendiyên partîyan derbas bibe.
25ê Îlonê ne tenê hêza îradeya serxwebûnê nîşanî me da, lê di heman demê de parastina destkeftiyan bêyî yekîtiya neteweyî çiqas dijwar e. Bûyerên li Başûr piştî referandûmê û rewşa heyî ya li Rojava vê rastiyê bi awayên cûda nîşan didin.
Niha ji bo hêzên siyasî yên li her çar perçeyên Kurdistanê pêwîstiyek lezgîn e ku di mijarên neteweyî de bi hev re tevbigerin û di heman demê de cudahîyên xwe biparêzin. Destkeftiyên gelê me ne destkeftiyên ti partî, rêxistin an fraksiyonek tenê ne, lê destkeftiyên hevpar ên hemî gelên Kurdistanê ne.
Wekî KKP, em careke din silavê li gelê Kurdistanê dikin ku di 25ê Îlonê de îradeya xwe ya serxwebûnê nîşan da; û em diyar dikin ku em li pişt mafê gelê xwe ne ku pêşeroja xwe bi azadî diyar bike, wekî ku me duh kir û wekî ku em îro dikin.
Ji bilî yekîtî, baweriya bi hêza xwe û parastina destkeftiyên xwe yên neteweyî, ji Kurdan re vebijarkek din tune.
Îradeya 25ê Îlonê berdewam dike.
Têkoşîna ji bo azadî û serxwebûna Kurdistanê berdewam dike.
Partiya Komunîst a Kurdistanê – KKP
25ê Îlonê, 2026
25 EYLÜL İRADESİ YAŞIYOR: KÜRDİSTAN’IN GELECEĞİ ULUSAL BİRLİKTEDİR!
25 Eylül 2017’de Güney Kürdistan halkı, bütün baskı ve tehditlere rağmen sandık başına giderek geleceğini kendi iradesiyle belirlemek istediğini dünyaya ilan etti. Yüzde 92,73 oranında “Evet” ile sonuçlanan bağımsızlık referandumu, yalnızca Güney Kürdistan’ın değil, dört parçada Kürt halkının ulusal tarihinde önemli bir dönüm noktası olarak yerini aldı.
Referandumun üzerinden dokuz yıl geçti. Ancak 25 Eylül’ün ortaya koyduğu irade ve ondan çıkarılması gereken dersler bugün de güncelliğini koruyor.
O gün Irak devleti başta olmak üzere Türkiye ve İran, Kürt halkının demokratik iradesini tanımak yerine askeri ve ekonomik tehditlere başvurdu. Bağdat yönetimi, kendi anayasasını da çiğneyerek Kürdistan’a askeri güçleriyle saldırdı; Kerkük ve Kürdistan Bölgesi’nin bazı bölgelerinden kendi anayasasını da ihlal ederek henüz çekilmiş değil. Uluslararası güçler ise halkımızın kendi geleceğini belirleme hakkının yanında durmak yerine bir kez daha bölgesel devletlerin çıkarlarını esas aldı.
Dokuz yıl sonra Rojava’da yaşananlar da bu açıdan öğreticidir. Uluslararası ve bölgesel güçlerin oluşturduğu koşullar altında Özerk Yönetim geri adım atmak zorunda bırakıldı; mevcut yapı tasfiye edilerek Suriye devletiyle entegrasyon sürecine girildi. Dün Güney Kürdistan kuşatılıp yalnızlaştırılırken izlenen tutum ile bugün Rojava’da yaşananlar arasında görmezden gelinemeyecek bir ortaklık vardır.
Bütün bunlar Kürt halkına bir gerçeği yeniden hatırlatıyor: Kürtler kendi ulusal birliklerini ve ortak güçlerini yaratamadıkları sürece, kritik dönemeçlerde yalnız bırakılmaya devam edeceklerdir.
Bu nedenle Güney Kürdistan’da uzun yıllardır KDP ve KYB’ye bağlı iki ayrı güç olarak varlığını sürdüren Peşmerge’nin birleştirilmesi ve Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin ortak askeri gücü haline getirilmesi yönünde atılan adımları son derece önemli buluyoruz. 2017’de, referandumun birinci yıldönümünde yaptığımız açıklamada “Peşmerge ordularının bağımsızlık yolunda birleştirilmesini” temel görevlerden biri olarak belirtmiştik. Bugün bu doğrultuda ilerlenmiş olması, geçmişin acı deneyimlerinden çıkarılan önemli bir derstir. Bu sürecin parti çıkarlarının üzerinde, ulusal ve kurumsal bir temelde tamamlanması gerekir.
25 Eylül bize yalnızca bağımsızlık iradesinin gücünü değil, ulusal birlik olmadan kazanımların korunmasının ne kadar zor olduğunu da gösterdi. Referandum sonrası Güney’de yaşananlar da Rojava’da bugün gelinen nokta da bu gerçeği farklı biçimlerde önümüze koymaktadır.
Kürdistan’ın dört parçasındaki siyasi güçlerin farklılıklarını koruyarak ulusal meselelerde ortak davranabilmesi artık ertelenemez bir ihtiyaçtır. Halkımızın kazanımları herhangi bir partinin, örgütün ya da parçanın değil, bütün Kürdistan halkının ortak kazanımlarıdır.
KKP olarak 25 Eylül’de iradesini bağımsızlıktan yana ortaya koyan Kürdistan halklarını bir kez daha selamlıyor; halkımızın kendi geleceğini özgürce belirleme hakkının dün olduğu gibi bugün de arkasında olduğumuzu ilan ediyoruz.
Kürtlerin bir olmaktan, kendi gücüne güvenmekten ve ulusal kazanımlarını birlikte savunmaktan başka yolu yoktur.
25 Eylül iradesi yaşıyor.
Kürdistan’ın özgürlük ve bağımsızlık mücadelesi devam ediyor.
Kürdistan Komünist Partisi – KKP
25 Eylül 2026
